f1010014.jpg

Όταν πριν από αρκετά χρόνια συνάντησα την πρώτη αυστριακή που γνώρισα, με το που συστήθηκε, μου δήλωσε πως προερχόταν από μια χώρα που μέχρι πριν από μερικές δεκαετίες ήταν η μεγαλύτερη χώρα της Ευρώπης. Τότε με εντυπωσίασε πολύ αρνητικά η αλαζονεία της «εκπροσώπου της Αυτοκρατορίας» και βιάστηκα να αντιπαθήσω τη Μιχαέλα, η οποία όμως κατά τα λοιπά αποδείχθηκε μια χαρά κοπέλα.

Την πρώτη φορά που βρέθηκα στην πρωτεύουσα της πάλαι ποτέ Αυστρουγγαρίας, πριν από τέσσερα χρόνια, είχα περάσει πολύ καλά χωρίς όμως να την γνωρίσω πραγματικά και το μόνο που μου είχε μείνει ως ανάμνηση ήταν το τεράστιο ψηφιδωτό που απεικόνιζε τον μαύρο αετό της Αυτοκρατορίας, στην στέγη του Αγίου Στεφάνου. Τούτη την φορά όμως πήγα πιο άρτια προετοιμασμένη: με τρεις οδηγούς ανά χείρας, με στόχο να ξυπνώ πρωί πρωί και με όρεξη για πολύωρο περπάτημα. Όταν έφυγα, η Βιέννη μου είχε χαρίσει έναν απίστευτο πόνο στα πέλματα -αλλά έφυγα γεμάτη με υπέροχες μουσικές στα αυτιά, με απίθανες γευστικές απολαύσεις (κυρίως γλυκές) και ονειρεμένες εικόνες από παλάτια, πάρκα και γραφικά δρομάκια.

f1020034.jpg

 

Η Αυστρία σήμερα αποτελεί μια αρκετά σύνθετη κοινωνία. Ισορροπεί μεταξύ του αυτοκρατορικού της παρελθόντος, του γεμάτου κρινολίνα, βαλς και πολέμους, της ανάμειξης γερμανικού και σλάβικου στοιχείου, της γειτνίασης με το πρώην ανατολικό μπλοκ, της ευρωπαϊκής της προοπτικής (την οποία δεν έχει ακόμα συνειδητοποιήσει) και της ανθούσας της οικονομίας. Πολύ σημαντικό είναι το γεγονός ότι οι Αυστριακοί δεν δέχονται την γερμανική τους ταυτότητα και προσπαθούν με κάθε τρόπο να διαφοροποιηθούν από τον ισχυρό τους γείτονα. Αυτό έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την δήλωση του Αυτοκράτορα Φραγκίσκου-Ιωσήφ στα μέσα του 19ου αι.: «Είμαι βέβαια Αυστριακός, αλλά πάνω από όλα είμαι Γερμανός».

Η αυστριακή διάλεκτος είναι μια εκδοχή της γερμανικής γλώσσας με αρκετά αρχαϊκά και σλάβικα στοιχεία (είναι χαρακτηριστικό πως πολλοί Αυστριακοί έχουν πολωνέζικα ή ούγγρικα επίθετα). Σε κάθε κρατίδιο της ομοσπονδίας επικρατεί μια ελαφρά διαφοροποιημένη εκδοχή αυτής της διαλέκτου, αλλά τα βιεννέζικα είναι τα πιο ξεχωριστά, με πλήθος σλάβικων λέξεων. Οι Αυστριακοί -όπως και οι Γερμανοελβετοί- αρνούνται πεισματικά να μιλήσουν Hochdeutsch -αλλά είναι πολύ ευγενείς και υπομονετικοί με τους γερμανόφωνους ξένους, και μόνο σε αυτούς καταδέχονται να μιλήσουν «γερμανικά» (όπερ κάνει αρκετά δύσκολη τη ζωή των Γερμανών).

Ένα άλλο στοιχείο της πρόσφατης ιστορίας που ακόμα δεν έχουν χωνέψει είναι το εθνικοσοσιαλιστικό παρελθόν τους. Η προσάρτηση της Αυστρίας στο Τρίτο Ράιχ το 1938 (Anschluss) στην πραγματικότητα έγινε δεκτή με ενθουσιασμό από μια σημαντική πλειονότητα αυστριακών. Το Εθνικοσοσιαλιστικό κόμμα στην Αυστρία αριθμούσε περισσότερα μέλη κατ’αναλογίαν από ό,τι στην Γερμανία -και ας μην ξεχνάμε πως ο Αδόλφος ήταν Αυστριακός. Μετά τον πόλεμο, οι Αυστριακοί έκλεισαν στα γρήγορα τις εκκρεμούσες υποθέσεις και μετά την αποχώρηση των συμμαχικών δυνάμεων κατοχής, το παραμύθι περί του ότι «και η Αυστρία ήταν θύμα του Τρίτου Ράιχ» έγινε εύκολα πιστευτό στο εσωτερικό της χώρας, αλλά πουλήθηκε και στο εξωτερικό. Οι κυνηγημένοι από το Τρίτο Ράιχ -όπως η Anna Freud- ξεχάστηκαν και δεν προσκλήθηκαν καν να επιστρέψουν, ενώ η χώρα πήρε το τον δρόμο της ευημερίας.

Όλα αυτά επρόκειτο να επανέλθουν στην επιφάνεια στα μέσα της δεκαετίας του ’80, όταν αποκαλύφθηκε ότι ο ΓΓ του ΟΗΕ και πρώην Καγκελάριος της Αυστρίας, Kurt Waldheim, είχε υπάρξει μέλος των SS και μάλιστα εκτελούσε με μεγάλο ζήλο τα καθήκοντά του στα Βαλκάνια -πολλοί Εβραίοι της Θεσσαλονίκης βρέθηκαν στα στρατόπεδα συγκέντρωσης χάρη σε αυτό το ζήλο. Το σοκ που υπέστη η Αυστριακή κοινωνία ήταν τεράστιο. Πολλοί έσπευσαν να υπερασπιστούν τον Καγκελάριό τους με την δικαιολογία ότι «επιτελούσε το καθήκον του», και χρειάστηκε να φτάσουμε στο 1991, όταν ο τότε Καγκελάριος Franz Vranitzky δήλωσε πως «η αθωότητα της Αυστρίας είναι μύθος και πρέπει πλεόν να ομολογήσουμε στην συνυπευθυνότητά μας».

Σήμερα, πάντως η Αυστριακή κοινωνία χαρακτηρίζεται από ευρωσκεπτικισμό (η συντριπτική πλειοψηφία διαφωνούσε με την εγκατάλειψη του schilling για χάρη του ευρώ), μεγάλη αγάπη για την μουσική και έντονη οικολογική ευαισθησία: οι κάδοι ανακύκλωσης είναι παντού και οι βιολογικές καλλιέργειες έχουν φτάσει τις 20 χιλιάδες. Η οικονομία ανθεί κυρίως χάρη στον τουρισμό και την βιομηχανία.

f1000003.jpg

 

Φτάνοντας στο αεροδρόμιο της Βιέννης, επιλέξαμε να πάρουμε το γρήγορο τρένο για το κέντρο. Σε 16 λεπτά είχαμε φτάσει στο ξενοδοχείο μας, μεταξύ της Όπερας και της Naschmarkt. Αν πάντως επιλέξετε το ταξί, δεν θα το μετανιώσετε: είναι πάμφθηνο. Εξίσου πάμφθηνα είναι κυριολεκτικά τα πάντα: το φαγητό, τα ψώνια, τα γλυκά, ο καφές και η μπύρα. Λίγο ακριβότερα είναι τα μουσεία και τα αξιοθέατα -αλλά πάντως φθηνότερα από την Ακρόπολη και πολύ φιλικότερα προς τον επισκέπτη, από άποψη οργάνωσης.

H Naschmarkt είναι μια υπαίθρια αγορά, που λειτουργεί κάθε μέρα από το πρωί ως το απόγευμα και φιλοξενεί όλες τις γεύσεις της Κεντρικής Ευρώπης, της Ανατολής και των τροπικών: εξωτικά φρούτα, γερμανικά λουκάνικα και και τούρκικο ξύδι, δίπλα σε σούσι, σολωμό και ελιές Καλαμάτας. Στο τέρμα της αγοράς βρίσκεται η Karlsplatz, όπου βρίσκουμε το μουσείο της Secession (καλλιτεχνικό ρεύμα των αρχών του 20ου αι. που αντιτάχθηκε στον κλασικισμό και τον απέρριψε, ενώ εκπρόσωποί του ήταν ο υπέροχος Klimt, o Schille και ο Kokoschka) το αέτωμα του οποίου φιλοτέχνησε ο Klimt και σε αυτό απεικονίζεται ο Beethoven, το περίπτερο του αρχιτέκτονα Otto Wagner και την εκκλησία του Καρόλου (η οποία χτίστηκε ως τάμα για να αντιμετωπιστεί η επιδημία πανώλης). Κοντά στην εκκλησία (η οποία είναι υπό συντήρηση και δεν την είδαμε πολύ καλά, αλλά αποτελεί έναν ύμνο στο μπαρόκ τύπου σαντιγύ), βρίσκεται το Τεχνικό Πανεπιστήμιο, το Πολυτεχνείο και το Μουσείο της Πόλης. Το Μουσείο αυτό είναι πολύ ενδιαφέρον: μέσα σε τρεις ορόφους εκτίθενται αντικείμενα, έργα τέχνης και ιστορικά στοιχεία για την Βιέννη από τα προϊστορικά χρόνια μέχρι τις αρχές του 20ου αι. Θα σας βοηθήσει πολύ να βάλετε σε τάξη τα ονόματα και την χρονολογική σειρά των άπειρων αυτοκρατόρων (οι μισοί από τους οποίους είναι Φραγκίσκοι -αλλά ανάμεσά τους ξεχωρίζει η Μαρία Θηρεσία βέβαια).

Απέναντι από την Secession, βρίσκουμε την Ακαδημία των Καλών Τεχνών, με το άγαλμα του ποιητή Schiller σε περίοπτη θέση στο προαύλιο. Σε αυτή την Ακαδημία είχε δώσει εξετάσεις και ο Αδόλφος, προκειμένου να σπουδάσει ζωγραφική -αλλά για κακή τύχη του πλανήτη, απέτυχε.

Προχωρώντας, λίγο πιο κάτω, φτάνουμε στο Kunstmuseum. Πρόκειται για την Εθνική Πινακοθήκη, αλλά το κτήριο είναι το παλάτι που έχτισε ο Φραγκίσκος Ιωσήφ, τον 19ο αι., και αντανακλά όλη την αίγλη της ακμής των Αψβούργων. Ό, τι κι αν ειπωθεί, το παλάτι δεν περιγράφεται, διότι συνδυάζει μοναδικά την λιτότητα με την μεγαλοπρέπεια -κάτι που δεν κατάφεραν οι αντίστοιχοι Γάλλοι, οι οποίοι έμειναν στην μεγαλοπρέπεια, ξεχνώντας την λιτότητα. Είναι αλήθεια πως τα γλυπτά είναι συχνά ελαφρώς χοντροκομένα, αλλά αυτό εξισορροπείται από τις λεπτοδουλεμένες οροφές και τις πολύχρωμες ταπετσαρίες.

Απέναντι από το KHM, όπως αποκαλείται κωδικά, βρίσκεται το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας -και απέναντί τους, το Museumsquartier, ένα συγκρότημα που φιλοξενεί έξι διαφορετικά μουσεία. Λίγο πιο πέρα -πίσω από το ΚΗΜ, βρίσκουμε το Hofburg, όπου χτυπά η καρδιά της Δυναστείας των Αψβούργων. Πρόκειται για ένα τεράστιο αρχιτεκτονικό συγκρότημα, στο οποίο κάθε Αυτοκράτορας θεωρούσε καλό να προσθέσει κι ένα παλάτι ή μια εκκλησία. Στο κέντρο βρίκσεται ένας μεγάλος κήπος, αγάλματα (μεταξύ των οποίων και Ρωμαίων Αυτοκρατόρων) και αμαξάκια με άλογα. Γύρω από αυτό αναπτύσσονται τα κτήρια, τα οποία φιλοξενούν σήμερα την Εθνική βιβλιοθήκη, το Προεδρικό Μέγαρο, τον Ιππικό Όμιλο κ.ά.

f1020010.jpg

 

Η έξοδος από το Hofburg προς την πόλη ονομάζεται Michaelertor, καθώς οδηγεί στην Michaelerplatz, όπου βρίσκεται (τι άλλο;) η Εκκλησία του Αγίου Μιχαήλ. Στην μικρή πλατεία εκτίθενται ρωμαϊκά θεμέλια που βρέθηκαν επί τόπου και δίπλα στην Εκκλησία βρίσκεται το Looshaus, ένα κτήριο του αρχιτέκτονα Loos, κατασκευασμένο στις αρχές του 20ου αι. Στην εποχή του, είχε θεωρηθεί πολύ τολμηρό και ο αρχιτέκτονας υποχρεώθηκε να καλύψει κάποια μέλη του με ζαρντινιέρες για να μην προσβάλλεται η συντηρητική αισθητική των βιεννέζων. Δίπλα από το Looshaus (που σήμερα στεγάζει υπηρεσίες της Raiffeisenbank) ξεκινά η Herrengasse (οδός των κυρίων): σημειώστε την, οδηγεί στο Café Central, ένα πολύ κλασικό βιεννέζικο καφενείο που σερβίρει υπέροχους καφέδες και γλυκά, πάντα υπό τους ήχους ζωντανής μουσικής, πιάνου ή κουαρτέτου εγχόρδων.

Μεταξύ του Looshaus και της Michaelerkirche ξεκινά η οδός Kohlmarkt (αγορά του λάχανου), η οποία φιλοξενεί ακριβά καταστήματα και το φημισμένο ζαχαροπλαστείο Demel. Στο Demel, επιβάλλεται να δοκιμάσει κανείς καφέ και γλυκό, αλλά και να παρατηρήσει τους ζαχαροπλάστες επί το έργον, αφού ένα τμήμα της κουζίνας είναι ορατό από ένα από τα σαλόνια του.

Stepahnsdom

 

H Kohlmarkt μας οδηγεί στο Graben, όπου βρίσκουμε την εκκλησία του Αγίου Πέτρου, την Στήλη της Πανώλης, πλανόδιους μουσικούς και μερικά ακόμα ακριβά καταστήματα. Τα προσπερνάμε, όμως γιατί ο στόχος μας βρίσκεται στο τέρμα του Graben: Stephansplatz, δλδ η πλατεία του Αγίου Στεφάνου. Ο Καθεδρικός της Βιέννης έχει όλη την μεγαλοπρέπεια που αρμόζει σε μια αυτοκράτειρα και η ογκώδης μορφή του δεσπόζει πραγματικά. Είναι το δεύτερο ψηλότερο κτήριο στην Ευρώπη, αλλά όσο κι αν είναι υπερμεγέθες, υποβάλλει, χωρίς να επιβάλλεται. Είναι κρίμα που απέναντι στην πρόσοψή του έχουν χτιστεί καινούρια (μεταπολεμικά) κτήρια: στερούν από την αίγλη του και περιορίζουν τον χώρο που δικαιωματικά του αναλογεί.

Eμείς είχαμε την τύχη να παρακαολουθήσουμε την λειτουργία της Ημέρας των Νεκρών -είναι μεγάλη γιορτή για το Καθολικό εορτολόγιο, και οι Αυστριακοί είναι πολύ θρησκευόμενοι. Η τύχη μας έγκειται στο γεγονός ότι η λειτουργία περιελάμβανε ολόκληρο το Requiem του Mozart, ερμηνευόμενο από εκκλησιαστικό όργανο φυσικά -και μέσα στον φυσικό του χώρο. Ήταν πραγματικά μαγευτικό.

Μια πολύ όμορφη βόλτα στην Βιέννη είναι εκείνη που μπορεί κανείς να ξεκινήσει από την Freyungplatz και να καταλήξει στο Rathaus, περνώντας από την Αναθηματική εκκλησία. Στην Freyungplatz, βρίσκουμε τρία μέγαρα, το Ferstelpalast, το Harrachpalast και το Kinskypalast. Ακολουθώντας μετά την Karl Lueger Ring, βρίσκουμε στα αριστερά μας το Πανεπιστήμιο και μπροστά μας το πάρκο Sigmund Freud και την Αναθηματική εκκλησία -η οποία είναι πανέμορφη και κατασκευάστηκε ως τάμα από κάποιον Αψβούργο επειδή γλίτωσε σε μια απόπειρα δολοφονίας εναντίον του.

Ο δρόμος παράλληλα προς το Πανεπιστήμιο μας οδηγεί σε ένα μεγάλο πλάτωμα: στα αριστερά μας το Εθνικό Θέατρο και στα δεξιά μας το Δημαρχείο (Rathaus), κατάφωτο και εντυπωσιακό -και ανάμεσά τους ένας μεγάλος κήπος. Πέντε εβδομάδες πριν από τα Χριστούγεννα, εκεί στήνεται ένα μεγάλο Weihnachtsmarkt (Χριστουγεννιάτικη αγορά).

f1020020.jpg

 

Μια ακόμα όμορφη βόλτα είναι στην γειτονιά Josefstadt, κοντά στο Δημαρχείο. Είναι μια περιοχή με πολλά εστιατόρια, καφέ και μπαρ, όπου βγαίνουν κυρίως οι ντόπιοι και άρα είναι πιο αυθεντικά. Αποφύγετε τά αντίστοιχα μέρη κοντά στο Graben και τον Αγ. Στέφανο -τα περισσότερα είναι πολύ τουριστικά. Στο Josefstadt βρίκσεται και η εκκλησία Maria Treu, και δίπλα της ένα πολύ όμορφο πάρκο, ενώ ακριβώς απέναντι το ομώνυμο καφέ προσφέρει νοστιμότα Topfenstrudel και Apfelstrudel, σε πολύ βιεννέζικη ατμόσφαιρα και δημοκρατικές τιμές.

Μην λησμονήσετε να περάσετε από την Όπερα -ακόμα προτιμότερο να επισκεφτείτε και το εσωτερικό, είναι πολύ εντυπωσιακό. Απέναντι από την Όπερα βρίσκεται το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης και η Albertina, η οποία μέχρι τον Ιανουάριο φιλοξενεί μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα έκθεση με τίτλο «Από τον Cézanne στον Picasso»  -πολλά από τα εκτιθέμενα έργα δεν έχουμε συχνά την ευκαιρία να τα βλέπουμε σε ευρωπαϊκό έδαφος. Πίσω από την Όπερα, βρίσκουμε την Εκκλησία των Καπουτσίνων, την Εκκλησία των Μαλτέζων και την Εκκλησία των Ουρσουλίνων.

Η εβραϊκή γειτονιά προσφέρει αρκετά ενδιαφέροντα αξιοθέατα: την Συναγωγή, το Εβραϊκό Πολιτιστικό κέντρο, την Rupretskirche (προτεσταντική εκκλησία), την πολύ χαριτωμένη Ελληνική εκκλησία και την Jesuitenkirche. Δίπλα στην Ελληνική εκκλήσία, η οδός των Ελλήνων (Griechengasse) είναι ένα από τα ομορφότερα μικρά δρομάκια που είναι εύκολο να προσπεράσει κανείς -αλλά είναι κρίμα αν τα χάσει. Εκεί βρίσκεται το Griechenbiesl, ένα πολύ χαριτωμένο ταβερνάκι (από τα ελάχιστα μέρη, στα οποία απαγορεύεται ολοσχερώς το κάπνισμα). Διασχίζοντας την Griechengasse, θα φτάσετε στην Schwedenplatz και θα δείτε το ποτάμι: προσοχή, δεν είναι ο Δούναβης. Η Βιέννη διαπερνάται από τέσσερα ποτάμια: ουσιαστικά πρόκειται για τον Δούναβη (Donau) και τα παρακλάδια του (Neudonau, Donaukanal, Altdonau).

Ο επισκέπτης της Βιέννης δεν θα έχει πάρει μια ολοκληρωμένη εικόνα της πόλης, αν παραλείψει να επισκεφτεί τα δύο γνωστότερα ανάκτορα της πόλης. Το Belvedere χρονολογείται στον 17ο αι. και πρόκειται για το δώρο του Αυτοκράτορα προς τον Πρίγκηπα Ευγένιο, τον στρατηγό που νίκησε τους Τούρκους κατά την δεύτερη πολιορκία της Βιέννης. Χωρίζεται στο Unteres Belvedere και το Oberes Belvedere (Κάτω και Πάνω Belvedere!). Ανάμεσά τους βρίσκεται ένα τεράστιο πάρκο στο οποίο ο ανώτερος κήπος συμβολίζει τον Όλυμπο και ο κατώτερος τον Παρνασσό! Το Unteres Belvedere φιλοξενεί προσωρινές εκθέσεις (αυτή την περίοδο: Van Gogh, Cézanne και σύγχρονοι Αυστριακοί), ενώ στο Oberes Belvedere, υπάρχουν υπάρχουν πολλές εκθέσεις, μεταξύ των οποίων μία πολύ ενδιαφέρουσα με έργα των εκπροσώπων της Secession (και το περίφημο Φιλί του Klimt). Πολύ ενδιαφέρον είναι το γεγονός ότι μπροστά από την κεντρική είσοδο βρίσκεται ένα υπερμεγέθες μνημείο αφιερωμένο στον Κόκκινο Στρατό (προφανώς της μεταπολεμικής περιόδου). Ακριβώς απέναντι, μην παραλείψετε να δείτε το πολύ όμορφο art nouveau κτήριο της Γαλλικής Πρεσβείας.

f1020024.jpg

 

Το δεύτερο ανάκτορο που παρουσιάζει μεγάλο ενδιαφέρον είναι βέβαια το Schoenbrunn (Όμορφη Πηγή), το ανάκτορο της Μαρίας Θηρεσίας. Το ίδιο το κτήριο είναι μεγαλοπρεπές και πολυτελέστατο, με βαριά έπιπλα, περίτεχνες οροφές και πολύχρωμες ταπετσαρίες. Προσωπικά εντυπωσιάστηκα περισσότερο από τον τεράστιο κήπο, όπου η αθεόφοβη Θηρεσία τοποθέτησε μέχρι και προκάτ ρωμαϊκά ερείπια, και από την Gloriette, το μικρό περίπτερο στο υψηλότερο σημείο του πάρκου (όπου μπορεί κανείς να φάει και Sissitorte). Στο πάρκο θα βρείτε και μια πολύ χαριτωμένη αποικία σκίουρων, οι οποίοι είναι πολύ εξοικειωμένοι με τους ανθρώπους -τόσο που μπορείτε και να τους ταϊσετε. Πολύ ενδιαφέρον είναι το γεγονός ότι ολόκληρο το ανάκτορο ήταν διαμορφωμένο στα μέτρα της Αυτοκράτειρας, ενώ ο σύζυγός της περιοριζόταν σε λίγα δωμάτια. Στην αίθουσα του χορού, με περισσή μετριοπάθεια η χοντρή και άσχημη Αυτοκράτειρα διέταξε να ζωγραφιστεί η ίδια, ως άλλη ολύμπια θεά, ενώ κυβερνά την Αυτοκρατορία σε καιρό ειρήνης. Ομολογουμένως πάντως, η αίθουσα του χορού είναι εντυπωασιακή. Αν έλειπαν οι χιλιάδες τουρίστες, θα ένιωθες πως σε λίγο θα εμφανιστούν ζευγάρια με κρινολίνα και φράκα να στροβιλίζονται στους ρυθμούς του βαλς! Για την ιστορία, η Θηρεσία ήταν πολύ δραστήρια Αυτοκράτειρα, ανέπτυξε πολύ τη νομοθεσία του κράτους της, ασχολήθηκε επισταμένως με την εξωτερική πολιτική και απέκτησε 16 παιδιά, αλλά όλοι ξέρουν πόσο κακιά πεθερά ήταν.

Εκείνο που προκαλεί τρομερά αρνητική εντύπωση στον επισκέπτη είναι η ατελείωτη ουρά που χρειάζεται να κάνει για να μπει στο παλάτι, και τα εντελώς περιττά μέτρα ασφαλείας (έλεγχος τύπου αεροδρομίου). Επίσης, το καφέ και το κατάστημα του Ανακτόρου αποτελούν την πεμπτουσία του Sissi-tourism, σε σημείο που ακόμα και οι λάτρεις της θλιμμένης Πριγκίπισσας φτάνουν να την σιχαθούν -πολλώ δε μάλλον εγώ που έτσι κι αλλιώς δεν την χώνεψα ποτέ μου.

f1030004.jpg

 

Πολύ ενδιαφέρον είναι και το διαμέρισμα του Sigmund Freud, στον πρώτο όροφο της Berggasse 19. Την δημιουργία του επιμελήθηκε προσωπικά η κόρη του Anna, και μια επίσκεψη διαφωτίζει αρκετά και για την ζωή, αλλά και για το έργο του Πατέρα της Ψυχανάλυσης. Είναι επισκέψιμα τα δωμάτια στα οποία είχε το ιατρείο του, επιπλωμένα με τα ίδια έπιπλα που είχε εκείνος επιλέξει, ενώ εκτίθενται πολλά προσωπικά του αντικείμενα, κάποια από την προσωπική του συλλογή από αντίκες, πολλές φωτογραφίες της οικογένειας και αρκετά βιβλία. Χαρακτηριστικό είναι το φιλμ που προβάλλεται με αποσπάσματα από συνεντεύξεις μελών της οικογένειάς του, αλλά και εκείνο που αναφέρεται στην σύνδεση ψυχανάλυσης και κινηματογράφου, βάσει του δοκιμίου του Freud για τα όνειρα.

Η Βιέννη είναι διάσημη για πολλά πράγματα. Διαθέτει πολύ όμορφα καταστήματα (να πάτε στην Naglergasse, δίπλα στον Αγ. Στέφανο), και υπέροχα ανθοπωλεία. Προσφέρει επίσης πάρα πολλά και αξιόλογα εστιατόρια: ο Franz στην Muehlgasse είναι ένα ταβερνείο πολύ λούμπεν, όπου μπορεί κανείς να φάει spaetzle, gulaschsuppe και palatschinken (πίτες με διάφορα!), μέσα σε μια ατμόσφαιρα που θυμίζει λίγο μεσοπόλεμο. Απέναντι ακριβώς, στην Margaretenstrasse, το Beograd είναι ένα γλυκύτατο (και φτηνότατο!) σέρβικο εστιατόριο με ζωντανή μουσική. Αν είστε τυχεροί, μπορεί να πετύχετε τον τοπικό σέρβο Νονό, να κολλάει δεκάευρα στο ακορντεόν του μουσικού που παίζει εκεί! Επίσης, στην Hoher Markt, στην Εβραϊκή γειτονιά, ο Toni μαγειρεύει βιεννέζικα και προσφέρει ντόπιο Riesling.

Η Βιέννη, όμως είναι κυρίως και πάνω από όλα γνωστή για τα Strudel, την Sachertorte και τα γλυκά από κάστανα. H Sachertorte είναι ένα ονειρεμένο έδεσμα, μια τούρτα με αναμεμειγμένα τρία είδη σοκολάτας  και με μαρμελάδα από βερύκοκα. Ο θρύλος λέει πως κάποιο βράδυ, ο μάγειρας του Metternich αρρώστησε και τον αντικατέστησε ο βοηθός του, ο Sacher, ο οποίος έφτιαξε αυτό το γλυκό ειδικά για την περίσταση -και έγινε διάσημος, αφού ο τρομερός Καγκελάριος ενθουσιάστηκε!

f1030014.jpgΠερπατώντας στην Βιέννη, σε πολλά σημεία θα δείτε στο πεζοδρόμιο μεγάλες πλάκες με ονόματα διάσημων μουσικών, τον τόπο και την ημερομηνία γέννησης και θανάτου και την υπογραφή τους. Κλεμμένη ιδέα, θα πείτε, και δίκιο θα έχετε, αλλά εγώ πολύ συγκινήθηκα από τις υπογραφές του Mozart και του Beethoven!

Γιατί η Βιέννη, είναι πάνω από όλα, η πόλη της μουσικής. Παντού θα μπορέσετε να βρείτε διάφορα κονσέρτα, οργανωμένα κυρίως για τους τουρίστες. Ένα τέτοιο παρακολουθήσαμε κι εμείς στο σπίτι του Beethoven (στην Beethovensplatz), όπου φτάσαμε αρκετά υποψιασμένοι, λόγω του tourist χαρακτήρα, αλλά διαψευστήκαμε. Όντως τα κονσέρτα αυτά απευθύνονται κυρίως στους τουρίστες, αλλά αυτό το καταλαβαίνεις μόνον από την επιλογή του προγραμματος: Strauss, Beethoven, Mozart και μάλιστα τα πιο γνωστά τους έργα. Είναι όμως τόσο καλά οργανωμένα και καθόλου δεν μοιάζουν με αρπαχτή, οι μουσικοί είναι τόσο καλοί, που συχνά θα πετύχεις και Αυστριακούς σε αυτά.

Αν λοιπόν, βρεθείτε στην Βιέννη, ακόμα και αν δεν αγαπάτε την μουσική, να μην παραλείψετε να επισκεφτείτε το Σπίτι της Μουσικής (Haus der Musik). Είναι το πιο μοντέρνο, έξυπνο, διαδραστικό και ενδιαφέρον μουσείο που έχω δει ποτέ! Το Μουσείο χωρίζεται σε τέσσερις ενότητες. Η πρώτη είναι αφιερωμένη στον ήχο, και εξηγεί πώς λειτουργεί η αίσθηση της ακοής και πώς μεταδίδεται ο ήχος. Εκεί, ο επισκέπτης έχει την ευκαιρία να ακούσει ό,τι ακούει και ένα έμβρυο στην κοιλιά της μητέρας του. Η δεύτερη ενότητα αφορά στην ιστορία της Φιλαρμονικής της Βιέννης, και μαθαίνουμε πληροφορίες για τον ιδρυτή της, Otto Nikolai, ενώ έχουμε την ευκαιρία να συνθέσουμε το δικό μας βαλς, ρίχνοντας ζάρια! Η τρίτη ενότητα αφορά στους μεγάλους κλασικούς: Haydn, Mozart, Beethoven, Straus, Schubert και Mahler. Μαθαίνουμε πως ο Haydn είπε πως ο Mozart ήταν ο μεγαλύτερος συνθέτης της εποχής του, όταν ο δεύτερος ήταν μόλις 10 ετών. Πως ο Mozart δήλωσε ότι ήθελε όλα όσα ήταν όμορφα, αξιόλογα και πρωτότυπα και πως στόχος του ήταν να γίνει αξιοπρεπής, διάσημος και πλούσιος -αλλά είχε μεγάλο πάθος με τα χαρτιά, την πολυτέλεια και τις απολαύσεις. Πως ο Beethoven ήταν γυναικάς και είχε κάψει πολλές καρδιές, αλλά παράλληλα είχε δηλώσει ότι «Πριγκήπισσες γεννήθηκαν και θα γεννηθούν χιλιάδες, Μπετόβεν όμως μόνον ένας!», και πως η πρόωρη απώλεια της ακοής του τον έκανε καταθλιπτικό και ακόμα πιο δύστροπο από όσο ούτως ή άλλως ήταν. Στο τέλος της τρίτης ενότητας, ο επισκέπτης έχει την ευκαιρία να… διευθύνει ο ίδιος την Φιλαρμονική της Βιέννης, μέσω μιας διαδραστικής οθόνης! Η τέταρτη ενότητα είναι φουτουριστική και στις αίθουσές της, ο επισκέπτης έχει την ευκαιρία να συνθέση ο ίδιος την μουσική του εγκεφάλου και του μέλλοντος!

Ακόμη, αν βρεθείτε στην Βιέννη, δεν πρέπει επ’ουδενί να χάσετε το μουσείο /σπίτι του Mozart, στην Domgasse, πίσω από τον Αγ. Στέφανο. Πρόκειται για ένα Μουσείο τριών ορόφων, όπου η ξενάγηση ξεκινά από τον τρίτο. Εκεί, μαθαίνουμε για την εποχή του Mozart, τα μεγάλα πολιτικά, ιστορικά, επιστημονικά και κοινωνικά γεγονότα και πρόσωπα της εποχής. Στον δεύτερο όροφο, μαθαίνουμε για την ζωή του Mozart και την σχέση του με την μουσική. Και στον πρώτο επισκεπτόμαστε το διαμέρισμά του.

Είναι αλήθεια πως η τουριστική βιομηχανία της Βιέννης έχει επενδύσει πολλά σε δύο πρόσωπα που όσο ήταν εν ζωή, τα διέσυρε και τα πλήγωσε πολύ: την Σίσσυ και τον Mozart. Ίσως και από τύψεις, ίσως επειδή αρκετά αργά, η συντηρητική βιεννέζικη κονωνία, συνειδητοποίησε την μεγάλη αξία τουλάχιστον του Mozart, ενός ιδιοφυούς συνθέτη που ήταν πολύ μπροστά από την εποχή του και το γνώριζε.

Σε κάθε περίπτωση πάντως, η Βιέννη είναι, επίσης, η πόλη του βαλς και του Strauss. To βαλς έχει την προέλευσή του στους λαϊκούς χορούς της Αυστρίας, και γι’αυτό όταν άρχισε να γίνεται της μόδας (με την άνοδο της αστικής τάξης), η βιεννέζικη αριστοκρατία κρυβόταν από τον Αυτοκράτορα για να το χορέψει, αλλά δεν μπορούσε και να του αντισταθεί. Το βαλς είναι λοιπόν, λίγο ένας επαναστατικός χορός -και ο Strauss (όπως και  ο πατέρας και ο αδερφός του) ο κατ’εξοχήν δημιουργός του.

Μάλιστα ακόμα και σήμερα, ο Ιανουάριος και ο Φεβρουάριος είναι οι μήνες των χορών στην Βιέννη, οπότε οι Βιεννέζοι βγάζουν από τη ναφθαλίνη τα κρινολίνα και τα φράκα και χορεύουν βαλς! Ακόμα και η Φιλαρμονική της Βιέννης, στο διάσημο Πρωτοχρονιάτικο κονσέρτο της (το οποίο λαμβάνει χώρα κάθε χρόνο στο Σπίτι των Μουσικών, στην Karlsplatz και για το οποίο πρέπει να κλείσει κανείς θέση, δυο χρόνια νωρίτερα!), δεν παραλείπει να συμπεριλάβει στο πρόγραμμα, τουλάχιστον ένα βαλς του Strauss.

Συνήθως, αυτό που πρέπει ήδη να ακούτε. Και του οποίου ο ρυθμός  είναι αδύνατον να μην σας έρθει στο μυαλό, μπροστά στην θέα αυτής εικόνας:

f1030008.jpg

 

Οι φωτογραφίες είναι από το Hofburg, το Schoenbrunn και το Stephansdomm -μιας και η φωτογραφική μας ξεχάστηκε και δεν ήρθε μαζί μας!

Ακούμε φυσικά An der schoenen blauen Donau (Στις όχθες του όμορφου γαλάζιου Δούναβη) του Johan Strauss.

_________________________________________________

Το ποστ είναι εξαιρετικά αφιερωμένo στην πράσινη Βασίλισσα!

Σεφ, ξέρω πως δεν θα μπεις στον κόπο να διαβάσεις τις 3.396 λέξεις μου! 🙂

Advertisements