και τώρα;

Κατά πάσα πιθανότητα για τους λάθος λόγους, το γεγονός πάντως παραμένει. Οι Ιρλανδοί είπαν όχι στην Συνθήκη της Λισσαβόνας. Και οι αντιδράσεις των “άμεσα ενδιαφερομένων” έχουν πολύ ενδιαφέρον. Εκτός από τα κλαψουρίσματα, δεν έλειψαν και οι πλήρεις θράσσους δηλώσεις.

Ο κύριος Πρόντι, για παράδειγμα, είπε “Φτάνει πια με τα βέτο! Σε όποιον δεν αρέσει, να σηκωθεί να φύγει!”. Εκτός από το αναμφισβήτητο δημοκρατικό αίσθημα του Ρομάνο (το οποίο ξεχειλίζει σε αυτή τη δήλωση), η έλλειψη ψυχραιμίας του πρώην Ιταλού πρωθυπουργού, καθιστά σαφές το προφανές: κατά πάσα πιθανότητα σε πολλούς “δεν αρέσει” λοιπόν (συχνά για τους λάθος λόγους, αλλά αυτό είναι ένα άλλο θέμα), μόνο που δεν δίνεται η δυνατότητα σε όλους αυτούς ούτε να το εκφράσουν, ούτε βεβαίως να λάβουν αποφάσεις. Επί πλέον, ο κύριος Πρόντι επικύρωσε τα δημοκρατικά ιδεώδη που τον χαρακτηρίζουν, προσθέτωντας ότι “η χώρα που έχει πει τα περισσότερα όχι, είναι αυτή που έχει πάρει και τις περισσότερες επιδοτήσεις”. Σα να λέμε δηλαδή, εμ, σας πληρώνουμε, εμ τρώμε πόρτα. Ή ακόμα καλύτερα, γιατί δε μασουλάτε τα ψιχουλάκια που σας ταΐζουμε, καθισμένοι ήσυχα στη γωνιά σας, και να μας αφήσετε εμάς να κάνουμε τη δουλειά μας, όπως καλά ξέρουμε;

Το αποκορύφωμα στην εκδήλωση δημοκρατικότητας από πλευράς ευρωπαίων ηγετών, σημειώθηκε κατά την διάρκεια του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου (19 και 20 Ιουνίου): Σαρκοζύ και Μπαρόζο προσπάθησαν να ασκήσουν πιέσεις στον ιρλανδό πρωθυπουργό για επανάληψη του δημοψηφίσματος εντός των επόμενων τεσσάρων μηνών. Το χρονικό όριο αιτιολογείται, καθώς τον Οκτώβριο θα συνέλθει (ελπίζοντας να έχουν συνέλθει και οι ηγέτες από το σοκ) το επόμενο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, υπό Γαλλική προεδρία. Ο ορίζοντας για την εφαρμογη της Συνθήκης της Λισσαβόνας είναι το τέλος του χρόνου, και άρα κρίνεται αναγκαίο να έχει δωθεί θετική απάντηση από τους Ιρλανδούς ως τότε. Η πρεμούρα των Γάλλων ερμηνεύεται, καθώς είχαν επενδύσει στο να ληφθούν οι σημαντικές αποφάσεις σχετικά με τα πρόσωπα που θα καταλάβουν τις καίριες θέσεις Προέδρου της ΕΕ και Υπουργού Εξωτερικών, υπό Γαλλική προεδρία. Άλλωστε, το σενάριο είχε επαναληφθεί και το 2002, όταν οι Ιρλανδοί είχαν πει όχι στην Συνθήκη της Νίκαιας. Τότε τους είχαν αναγκάσει να διεξαγάγουν και δεύτερο δημοψήφισμα, για να πουν το ναι με το ζόρι. Όπερ και εγένετο.

Τούτη τη φορά, όμως λογάριαζαν χωρίς τον ξενοδόχο, γιατί ο Ιρλανδός πρωθυπουργός αρνήθηκε προς το παρόν, αντιλαμβανόμενος προφανώς πως το κλίμα δεν είναι ευνοϊκό -και συναισθανόμενος μάλλον πως δεν είναι δυνατόν, κάθε φορά που ένα δημοψήφισμα δεν αποφασίζει αυτό που θέλουμε, να οργανώνουμε ένα ακόμα δημοψήφισμα, προκειμένου να καταλήξουμε με το ζόρι στο επιδιωκόμενο! Από κοντά σιγοντάρισε και ο ευρωσκεπτικιστής Τσέχος πρωθυπουργός, που δήλωσε με αρκετή σαφήνεια πως θα πρέπει το Σύμφωνο να επανεξεταστεί. Από την άλλη, ο Μπαρόζο, με περισσό θράσσος, πρότεινε να συνεχιστεί η διαδικασία επικύρωσης από τα υπόλοιπα κράτη μέλη -δηλαδή από τα υπόλοιπα κοινοβούλια-, ασχέτως του ιρλανδικού όχι, κάτι που θα έφερνε σε δύσκολη θέση αρκετούς (όπως πχ την Κύπρο), και που πάντως δεν αποφασίστηκε. Ούτως ή άλλως, για να εφαρμοστέι η Συνθήκη χρειάζεται να έχει επικυρωθεί και από τους 27: η πονηριά της Επιτροπής έγκειται στο εξής: ας συνεχίσει η διαδικασία κανονικά, και αφού θα έχει επικυρωθεί από τους 26, στριμώχνουμε τους Ιρλανδούς στη γωνία για να ξανακάνουν ένα δημοψήφισμα και να τελειώνουμε πια. [Πολύ καλά τα λέει και ο Chumba εδώ].

Το κερασάκι στην τούρτα είναι το γεγονός ότι η Συνθήκη επικυρώθηκε μεν από το βρετανικό κοινοβουλίο, ενδέχεται δε να χρειαστεί να τεθεί σε δημοψήφισμα στην Βρετανία (αυτή τη στιγμή τελεί υπό εξέταση μια σχετική προσφυγή), εξέλιξη αρκετά τραγελαφική (τουτέστιν, θα γελάσει ο κάθε πικραμένος).

Κατά τα άλλα, οι ευρωπαίοι ηγέτες αποφάσισαν να κάνει κάθε χώρα ό,τι νομίζει για την ακρίβεια. Με πρόσχημα τις ιδιατερότητες που εμφανίζει κάθε κράτος, συμφωνήθηκε ότι δεν μπορεί να υπάρξει κοινή πολιτική στο θέμα.

Εν τω μεταξύ, οι ψαράδες τα έκαναν λαμπόγυαλο πριν από 15 μέρες (και εδώ). Το θέμα είναι αρκετά περίπλοκο, δεδομένου ότι η υπεραλίευση προκαλεί τρομακτικές βλάβες στο θαλάσσιο οικοσύστημα αφ’ενός -από την άλλη πάλι, δε νοείται να προτείνεται ως λύση στο πρόβλημα… η αλλαγή επαγγέλματος: στην προσπάθειά τους να χειριστούν την κρίση -αλλά και να επιτύχουν την μείωση του αγροτικού τομέα, όπως επιδιώκεται από την τάση της εποχής-, οι ευρωπαίοι ειδήμονες θεωρούν, ούτε λίγο ούτε πολύ, πως οι ψαράδες καλά θα έκαναν να αλλάξουν δουλειά! Παράλληλα, την παραμονή του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, είχε διοργανωθεί και έταιρη διαμαρτυρία για την αύξηση των τιμών των καυσίμων (δείτε εδώ για την…επανάσταση που δεν έγινε).

Εν ολίγοις, το ειρηνικό Βρυξελλοχώρι ζει στιγμές έντονης κινητικότητας και δόξας εν μέσω θερινού ηλιοστασίου και Γιορτής της Μουσικής. Κατά πάσα πιθανότητα, βιώνει και την μεγαλύτερη ρευστότητα και αβεβαιότητα εδώ και πενήντα χρόνια. Με ενδιαφέρον αναμένεται η επόμενη κίνηση που θα γίνει στην σκακιέρα: από ποιον, και προς ποια κατεύθυνση.